Mart. Spruijt kalender 1988/89

Verantwoord bloot

in:
Items #27, augustus 1988, p.46

leder die zijn auto wel eens ter reparatie naar een garage heeft gebracht zal vanuit zijn ooghoeken de kalenders en posters gezien hebben, die de noest werkende monteurs gedurende hun korte pauzes een teder moment van afleiding verschaffen. Strijk en zet koesteren schaars geklede schoonheden op dergelijk drukwerk kwaliteitsautobanden of prijzen welgevormd een onovertroffen smeermiddel aan. De beschaafde Volvogebruiker, die wacht totdat de wagen haar beurt heeft gehad, bekijkt besmuikt doch gefascineerd deze beelden en troost zich met de gedachte aan de grote socioloog Norbert Elias, die de civilisatie ziet als een immer voortgaand proces van driftbeheersing.

Concept: Anthon Beeke
Foto: Barend van Herpe
Design: Hard Werken

De nieuwste kalender in de roemruchte serie van drukkerij Mart. Spruijt heeft een uitgesproken garage-appeal. De combinatie vrouwelijk bloot en kalendarium heeft een lange traditie, al is ze zelden Salonfähig. De ontwerpers teams van Studio Dumbar, Anthon Beeke en Hard Werken hebben gepoogd daarin verandering te brengen door een zeer esthetische, mooi verzorgde en goedgedrukte kalender te maken op het thema 'erotiek'. De voormannen van de genoemde bureaus zetten de toon in de eerste week (19 juni). Gedrieën ondersteunen zij een meisje (ontwerpster Helen Howard), wier naaktheid fel contrasteert met de zwarte regenjassen van de ontwerpers. Ze beelden drie grondhoudingen van de mannelijke lustbeleving uit: De satrapenblik van Hadders, die het meisje wilskrachtig in haar bil grijpt; Beeke die met de elegantie vaneen doorgewinterde libertijn haar borst omvat; de perfect jezuïtische houding van Dumbar, wiens linkerhand achteloos, haast stiekem haar kruis beroert. De kalender biedt een ruime variatie aan – voornamelijk – hetero mannenfantasieën, van huiselijk geluk bij de haard tot soft SM. Opvallend zijn zes bladen waarop ontwerpster Helen Howard, zoals ze in het colofon verwoordt, haar eigen erotische fantasieën "maximaal verwezenlijkt", geënsceneerd door respectievelijk Gerard Hadders en Gert Dumbar.

Een keur van fotografen en fotografes heeft de kalender van zeer smaakvolle illustraties voorzien, waarbij openlijk erotische connotaties gerechtvaardigd worden met verwijzingen naar Grote Kunstenaars als Courbet, Caspar David Friedrich, Felicien Rops, Botticelli, Stravinsky, Straus en anderen, die als bronnen van inspiratie achterin, bij het colofon zijn vermeld. Niet genoemd worden twee fotografes en video-kunstenaars, wier invloed zich vooral in de foto's van Tom van den Haspel en Lex van Pieterson doet gelden: Lydia Schouten en Tjarda Sixma, beiden zeer actief op het gebied van de 'staged photography’. Schaamteloos citeren hoort ook bij 'de nieuwe Nederlandse ontwerpstijl' waaraan deze kalender volgens het woord vooraf van Pieter Brattinga een voorbeeld is. Hoe het zij, de kalender misstaat in geen enkel postmodern interieur. Smaakvol. De echte lustbeleving is in dezen voorbehouden aan ontwerpers met een hart voor drukkwaliteit. Eén van hen verzuchtte toen hij met vochtige ogen een vierkleurendruk in blauw/zwart, rood/zwart, geel/zwart en zwart bekeek: "geil drukwerk!"

Concept: Helen Howard, Gert Dumbar
Foto: Lex Van Pieterson
Design: Ton van Bragt, Michel de Boer / Studio Dumbar

Updated: 2023